Parite Nedir?
Parite, genel tanım olarak iki (veya daha fazla) şeyin birbirine eşit olduğu durumu ifade eder. Parite terimi genellikle finansal piyasalarda hisse senetleri, bonolar ve özellikle döviz kurları için kullanılır.
Parite, döviz (forex) piyasalarıyla özdeşleşmiş bir kavramdır. Bir ülke para biriminin diğer bir ülke para birimine oranı parite ile ifade edilir. Örneğin; EURUSD paritesi denildiği zaman denklemin eşitliğinde ilk para birimi (baz para) olan 1 Euro karşılığının kaç dolar (karşıt para) olduğu görülür.
Forex piyasasında bulunan döviz kurları, parite şeklinde görülür. Parite yerine kimi zaman çift ya da per terimlerinin de kullanıldığını görebilirsiniz. Sıklıkla forex piyasasında rastlanan parite terimi, para birimlerinin işlem büyüklüklerine göre majör ve minör pariteler olarak ikiye ayrılır.
Forex Piyasasındaki Parite Türleri
Dünya üzerinde işlem hacmi büyük olan gelişmiş ülkelerin para birimleri majör pariteler olarak ifade edilirken bunlar; EURUSD, GBPUSD, USDJPY, USDCHF, USDCAD, AUDUSD pariteleridir. Bu döviz kurlarının dışındaki pariteler ise minör pariteler olarak adlandırılır. Ayrıca piyasalarda bir de egzotik pariteler teriminin de kullanıldığını görebilirsiniz. Bazı ortamlarda egzotik parite, minör paritelerle eşdeğer kullanılabilir. Ancak genel anlamda işlem hacmi en düşük olan döviz çiftleri egzotik paritelerdir ve bunlara genellikle ülkelerin kendi yatırımcılarının işlem yaparlar.
Döviz kurları arasındaki alış ve satış farkını ifade eden spread’lerde forex piyasasındaki parite türleriyle yakından ilişkilidir. En çok işlem yapılan majör paritelerde spread (makas) daha azken egzotik paritelerde alış ve satış farkının daha yüksek olduğu görülür.